Nýr þáttur er kominn í loftið í Austurland hlaðvarpi Austurbrúar: „Samtal við Smára Geirsson um SSA“. Í haust, 8. október, fagnar Samband sveitarfélaga á Austurlandi (SSA) sextugsafmæli og af því tilefni er stiklað á stóru í sögu og þróun fjórðungssamstarfsins á Austurlandi.
Viðmælandi þáttarins er Smári Geirsson, fyrrverandi formaður SSA um aldamótin, sveitarstjórnarmaður í áratugi og höfundur bókar um sögu samstarfs á Austurlandi – bók sem telst einstök heimild um upphafið og þær hugmyndir sem mótuðu sameiginlega hagsmunagæslu sveitarfélaga í fjórðungnum.
Í þættinum er farið aftur til Fjórðungsþings Austfirðinga, forvera SSA, sem var stofnað á stríðsárunum og starfaði fram yfir miðja 20. öld. Smári rekur hvernig Fjórðungsþingið var hugsað sem virkur vettvangur til að stilla saman strengi, vinna gegn fólksfækkun og þrýsta á stjórnvöld um framfarir í hagsmunamálum landshlutans. Þegar Fjórðungsþingið lognaðist út af um miðjan sjöunda áratuginn varð til skýr þörf fyrir nýtt og sterkara form samstarfs og SSA var stofnað 1966, með aðild allra sveitarfélaga á svæðinu, sem þá voru á þriðja tug.
Eitt af því sem kemur hvað mest á óvart í samtalinu eru þær róttæku hugmyndir um stjórnskipunarbreytingar sem ræddar voru á vettvangi fjórðungssamstarfsins á sínum tíma. Smári lýsir hvernig hugmyndir um fylkjaskipan, kjörin fylkisþing og valddreifingu frá höfuðborginni vöktu athygli víða en fengu jafnframt kuldalegar móttökur hjá valdhöfum. Um leið er minnt á að baráttan snerist ekki aðeins um stjórnkerfið, heldur líka um atvinnuuppbyggingu, samgöngur, fjarskipti, menntun og ýmis önnur mál sem snertu daglegt líf og framtíðarsýn Austurlands.
Þátturinn dregur einnig upp persónulega mynd af sveitarstjórnarpólitík og forystu á tímum mikilla átaka í stórum málum. Smári rifjar upp formannstíð sína hjá SSA, þegar stóriðjuuppbygging og stórar ákvarðanir um framtíð svæðisins settu mark sitt á umræðu og samstarf innan sambandsins.
Þátturinn er aðgengilegur á helstu hlaðvarpsveitum.
NánarFrá stofnun hefur Austurbrú unnið að fjölmörgum verkefnum á sviði menningar, markaðssetningar, atvinnuþróunar og fræðslu. Kynntu þér nýjustu tíðindin!
Skoða fréttasafn