Strax í upphafi höfðu menn háar hugmyndir um hlutverk Austurbrúar. Efst í huga margra er eflaust hugmyndafræðin að stofnun hennar: Að auka faglega samvinnu og samstarf og vera betur undir það búin að takast á við stærri verkefni en hægt var í gömlu stoð- stofnunum. Og umfram allt: Að sameiningin leiddi til hagræðingar. Að hún sparaði ríki og sveitarfélögum peninga.

Í síðustu ársskýrslu Austurbrúar er stiklað á stóru í sögu stofnunarinnar en eins og flestir Austfirðingar vita hefur sú saga ekki alltaf verið dans á rósum. Reksturinn var erfiður og um tíma, aðeins tveimur árum eftir stofnun hennar, ræddu menn í fullri alvöru hvort hún væri yfir höfuð rekstrarhæf. Svarið var nei. Með svipuðu áframhaldi yrði ekki hægt að reka Austurbrú.

Þegar mér verður hugsað til baka minnist ég umræðu um hvort rétt væri að leysa stofnunina upp og fara aftur í gamla „góða“ horfið. Ef til vill áttuðu menn sig á því að slíkar hugmyndir voru sveipaðar nostalgíu því rekstur fyrirrennara Austurbrúar gekk í sumum tilvikum ekkert betur en rekstur Austurbrúar. Þeir sem stóðu að henni sáu sem betur fer réttu lausnina: Það yrði ekki aftur snúið og því var farið í umfangsmikla hagræðingu og endurskipulagningu á starfsemi Austurbrúar. Starfsorka stjórnar og starfsmanna beindist inn á við: Hvernig breytum við skipulaginu og rekstri hennar svo hún verði sterk og sjálfstæð stofnun og tilbúin að verða alvöru hreyfiafl á Austurlandi? Hvernig verðum við stofnun sem getur gripið góðar hugmyndir og ýtt þeim úr vör?

Ársreikningar síðustu tveggja ára sýna að Austurbrú er á réttri leið. Ársreikningur fyrir árið 2016 sýnir að hún skilar nú hagnaði í annað sinn frá stofnun en það er frumforsenda þess að hún geti orðið sá suðupottur hugmynda og þróunar – það hreyfiafl – sem stofnendur hennar ætluðu Austurbrú að verða. Það segir sig eiginlega sjálft að þegar starfsþrekið fer að miklu leyti í naflaskoðun gefst minna rúm til nýsköpunar.

Í mínum huga er það engin tilviljun að þegar hagur Austurbrúar vænkaðist á síðustu tveimur árum litu býsna mögnuð verkefni dagsins ljós. Svo ég nefni aðeins eitt dæmi: Áfangastaðurinn Austurland. Þetta er brautryðjendaverkefni á sviði markaðssetningar og samfélagsþróunar á Íslandi og síðustu tvö ár höfum við leyft okkur – og treyst okkur – til að vinna að því af krafti. Við höfum getað nýtt alla helstu kosti Austurbrúar sem stofnunar til framkvæmdarinnar: Innanhús höfum við unnið saman, þvert á sérþekkingu starfsfólks og skipulag Austurbrúar leyfir okkur að kalla að borðinu fólk úr samfélaginu, m.a. frá sveitarfélögum og fyrirtækjum, til skrafs og ráðagerða. Ég fullyrði að þetta verkefni hefði enginn geta tekið að sér nema Austurbrú.

Síðustu misseri hef ég fundið fyrir auknum stuðningi við Austurbrú úr samfélaginu. Ég held að fólk sé byrjað að sjá að hún getur orðið nákvæmlega það sem menn ætluðu sér í upphafi og ef til vill eitthvað annað og meira sem menn sjá ekki fyrir. Mín trú er sú að Austurbrú má aldrei verða ríki í ríkinu. Forsendan fyrir vexti hennar er áframhaldandi og meira samstarf við fyrirtæki, stofnanir og einstaklinga í kringum okkur. Einungis þannig verðum við hreyfiafl hugmynda og nýsköpunar sem samfélagið þarf á að halda.

Jóna Árný Þórðardóttir, framkvæmdastjóri Austurbrúar.