Síðustu vikurnar hefur Austurbrú unnið að raunfærnimati á Austurlandi í fiskvinnslu og nýverið kláruðu fimmtán þátttakendur slíkt ferli en markhópur raunfærnimatsins er fólk sem ekki hefur lokið formlegri skólagöngu. Í bígerð eru fleiri raunfærnimatsverkefni hjá Austurbrú m.a. í uppeldisgreinum.

Raunfærni er skilgreind sem samanlögð færni sem einstaklingur hefur náð með ýmsum hætti s.s. starfsreynslu, starfsnámi, frístundanámi, skólanámi, félagsstörfum og fjölskyldulífi. Í samanburði er formlegt nám færni sem aflað er í gegnum skólakerfið og viðurkennt með útskrift eða prófskírteinum frá formlegum skólayfirvöldum.

Oft hefur fólk náð sér í mikla þekkingu í störfum sínum án þess að það sé formlega viðurkennt og til þess er raunfærnimatið, að viðurkenna nám í „skóla lífsins“ eins og stundum er sagt. Austurbrú fékk fjármagn hjá Fræðslumiðstöð atvinnulífsins til að setja á laggirnar raunfærnimat í fiskvinnslu þar sem miðað er við námskrá frá Fisktækniskólanum.

Reynslan skilar sér

„Það er verið að skoða ýmislegt í þessu,“ segir Hrönn Grímsdóttir, námsráðgjafi, sem stýrir þessari vinnu hjá Austurbrú. „Það er ekki bara verið að skoða vinnuna sjálfa og vinnubrögðin, það er líka verið að athuga hversu vel fólk þekkir umhverfi fiskvinnslunnar; helstu stofnanir til dæmis sem koma að stjórnun fiskveiða, upplýsingatækni, þekkingu á vélunum sjálfum sem verið er að vinna með og margt fleira. Þetta er nokkuð umfangsmikið mat á færni fólks.“

Hrönn segir það mikinn kost ef fólk hefur komið víða við á vinnustaðnum og unnið hin fjölbreyttustu störf. Það komi sér t.d. vel hafi fólk bæði unnið í uppsjávar- og bolfiskvinnslu. „Það geta hins vegar allir skráð sig í raunfærnimat óháð starfsheiti eða fyrri reynslu en reynslan skilar sér í fleiri einingum úr slíku mati,“ segir hún en einingarnar sem fást úr matinu er hægt að meta til náms m.a. í framhaldsskóla.

Eflir sjálfstraust

Alls voru fimmtán þátttakendur sem tóku þátt frá Síldarvinnslunni í Neskaupstað, HB Granda á Vopnafirði og einn frá Loðnuvinnslunni á Fáskrúðsfirði. Til þess að hafa þátttökurétt þarftu að vera orðinn að minnsta kosti tuttugu og þriggja ára og unnið þrjú ár í faginu. „Þetta fer þannig fram að hópurinn hittir fyrst námsráðgjafa,“ segir Hrönn. „Svo er unnið í færnimöppu en þá skrásetur þú reynsluna úr atvinnulífinu, námsferilinn og að lokum er fylltur út gátlisti þar sem þátttakandinn metur hvar hann stendur í faginu.“

Þegar undirbúningsvinnunni er lokið hittir fólk matsaðila sem tekur ítarlegt viðtal. „Við hittum fólk í vinnunni sinni og það var þægilegt fyrir þátttakendur. Það borgar sig að hafa þetta eins létt fyrir fólk og kostur er enda er það oft að stíga út fyrir þægindarammann með þátttöku,“ segir Hrönn.

Hún segir þýðingu raunfærnimatsins ótvíræða fyrir þátttakendur: „Í fyrsta lagi fær fólk formlega staðfestingu á kunnuáttu sinni og sumir láta það nægja. En í öðru lagi – og það skiptir ef til vill meira máli – eflir þetta sjálfstraust fólks og það er ekki óalgengt að raunfærnimatið sé byrjunin á lengri skólagöngu.“

„Gekk vonum framar“

Ellert Ingvi Guðmundsson, þrjátíu og þriggja ára gamall Norðfirðingur og Baadermaður í frystihúsi Síldarvinnslunnar, var einn þeirra sem fór í gegnum raunfærnimatið en hann hefur unnið hjá Síldarvinnslunni í tíu ár. Hann segir að fyrst þetta hafi verið í boði í vinnunni hafi ekki verið hægt að sleppa þessu:

„Þetta gekk vonum framar,“ segir Ellert glaður en hann fékk áttatíu og átta einingar út út matinu sem þykir mjög gott. Þær geta nýst honum í frekara framhaldsnám. „Það kom mér á óvart hvað þetta gekk vel,“ segir hann. „Og þetta minnir mann á að vera ekki að dæma sjálfan sig of hart. Maður veit miklu meira en maður gerir sér grein fyrir eftir þetta mörg ár á sama vinnustað.“

Skiptir þetta þig máli?

„Já, en kannski alveg fyrirséð hvernig – maður veit jú aldrei um framtíðina,“ segir Ellert sem heldur öllum möguleikum opnum.

Uppeldisgreinarnar næst

Næsta raunfærnimatsverkefni Austurbrúar er í bígerð en til stendur að raunfærnimeta fólk í uppeldisgreinum en þá er átt við leikskólaliða og stuðningsfulltrúa í grunnskóla. Fljótlega verður auglýst eftir þátttakendum en verkefnið hefur þegar verið kynnt fyrir leikskólum víða á Austurlandi.

Nánari upplýsingar um raunfærnimat hjá Austurbrú veitir Hrönn Grímsdóttir.

Myndatexti: Hrönn Grímsdóttur hjá Austurbrú og Nanna Bára Maríusardóttir sem mat þátttakendur.