„Þessar breytingar munu valda víðtækum samfélagsbreytingum á næstu árum og áratugum og þær eru síður en svo bara að eiga sér stað úti í hinum stóra heimi. Þær eiga sér stað beint fyrir framan nefið á okkur og í þeim eru fólgin mörg tækifæri en líka ógnir ef við erum ekki tilbúin að takast á við þær. Fyrir Austurbrú skapar þetta augljós tækifæri. Símenntun hefur frá stofnun Austurbrúar verið lykilþáttur í starfseminni enda liggja sumar rætur hennar til Þekkingarnets Austurlands sem sinnti símenntun Austfirðinga af miklum krafti um árabil,“ segir Jóna Árný Þórðardóttir, framkvæmdastjóri Austurbrúar, í pistli um fjórðu iðnbyltinguna svokölluðu og mikilvægi símenntunar. Pistillinn birtist fyrst í ársskýrslu Austurbrúar sem kom út í síðustu viku.

Á unglingsárunum vann ég oft við mjaltir í Norðfjarðarsveit. Ég lít til baka og mér þykir vænt um þessa minningu, einkum vegna þess að starfið er ekki lengur til í þeirri mynd sem það var nema e.t.v. á smáum búum. Tæknin hefur leyst mannshöndina af hólmi.

Ég gæti nefnt fleiri störf til sögunnar sem ég vann á mínum fyrstu árum á vinnumarkaði sem eru ýmist horfin eða munu hverfa á næstu árum. Róbótar og önnur hátækni er komin til að vera og þróunin hröð, svo hröð að það er erfitt að henda reiður á hana og við vitum ekki hvert hún mun leiða okkur næstu árin og áratugina.

Í daglegu tali ganga þessar breytingar undir nafninu „fjórða iðnbyltingin“ sem vísar bæði til tækniframfara undanfarinna ára og þeirra sem eru í vændum. Á ég við gervigreind, róbótatækni, sjálfkeyrandi bíla, sjálfvirknivæðingu og margt, margt fleira sem lætur mér líða eins og ég hafi lifað tímana tvenna ef ekki þrenna og samt er ég bara rétt liðlega fertug!

Þessar breytingar munu valda víðtækum samfélagsbreytingum á næstu árum og áratugum og þær eru síður en svo bara að eiga sér stað úti í hinum stóra heimi. Þær eiga sér stað beint fyrir framan nefið á okkur og í þeim eru fólgin mörg tækifæri en líka ógnir ef við erum ekki tilbúin að takast á við þær. Fyrir Austurbrú skapar þetta augljós tækifæri. Símenntun hefur frá stofnun Austurbrúar verið lykilþáttur í starfseminni enda liggja sumar rætur hennar til Þekkingarnets Austurlands sem sinnti símenntun Austfirðinga af miklum krafti um árabil.

Grunnforsendur sí- og endurmenntunarstarfsemi eins og okkar eru m.a. þær að samfélagið breytist og þarfir þess líka. „Lærðu eitthvað gagnlegt,“ sögðu foreldrar við börn sín að loknum grunnskóla hér áður fyrr, og gera sennilega enn, en í hverju er gagnsemin fólgin? Við því er ekkert einfalt svar enda virðist gagnsemin algerlega háð tíma. „Praktískt“ nám dagsins í dag verður ekki það sama á morgun.

Þekkingarleitin er því æviverkefni ef vel á að vera en ekki bundin við afmarkaðan tíma ævinnar eins og hefur verið hjá mörgum okkar. Við vinnum ekki lengur sömu vinnuna alla tíð heldur flökkum við á milli, tökum jafnvel u-beygjur um miðjan aldur og gerum eitthvað allt annað en við ætluðum okkur upphaflega. Vissulega getur hvatinn verið persónulegur, að fólk vilji einfaldlega breyta til, en hann er ekkert síður samfélagslegs eðlis. Umhverfið kallar einfaldlega á að vinnuaflið sé sveigjanlegt og að fólk geti aðlagast breyttum aðstæðum. Og aðstæðurnar breytast oft ansi hratt og stundum, að því er virðist, fyrirvaralaust.

Hvort sem fólk gerir breytingar á lífi sínu af persónulegum eða samfélagslegum ástæðum þarf stofnun eins og Austurbrú að vera í stakk búin að aðstoða það. Það er okkar verkefni. Við þurfum að gera okkur gildandi í heimi þar sem kona um þrítugt getur sem best stundað fjarnám í grafískri hönnun við skóla í Ástralíu ef innlendar menntastofnanir svara ekki þörfum hennar (þetta er raunverulegt dæmi).

Innreið fjórðu iðnbyltingarinnar er hafin og við munum sjá þess merki víða á allra næstu árum.

Eftir Jónu Árnýju Þórðardóttur, framkvæmdastjóra Austurbrúar. Pístillinn birtist fyrst í síðustu ársskýrslu Austurbrúar.